Marian Kaljouw
Marian Kaljouw, voorzitter Raad van Bestuur Nederlandse Zorgautoriteit

Voorwoord

De Nederlandse zorg is van goede kwaliteit. Daar werken dagelijks ruim een miljoen zorgverleners hard aan. Daar investeren we veel geld in. Maar de wereld om ons heen verandert in rap tempo. De vraag van de patiënt verandert mee. We leven met zijn allen langer, doordat steeds meer ziekten beter behandelbaar zijn. Dat heeft tot consequentie dat er steeds meer mensen zullen zijn met een of meerdere chronische ziekten en/of beperkingen. De zorg voor een patiënt laat zich steeds minder passen in een enkel domein, wet of instelling, maar vraagt om een integrale benadering. Technologie en innovatie kunnen helpen, zodat deze mensen kunnen blijven participeren in de maatschappij. Ook zullen de kosten voor de zorg stijgen. De betaalbaarheid komt onder druk te staan. En uitgaven aan de zorg kunnen ten koste gaan van andere belangrijke publieke uitgaven. Deze ontwikkelingen ziet men ook terug in de toekomstverkenning van het RIVM.

Deze uitdagingen vragen wat van de zorgaanbieders, zorginkopers en beleidsmakers. Vernieuwing is nodig om goede, betaalbare en toegankelijke zorg te blijven leveren. Innovaties zoals apps en gebruik van data, nieuwe behandelmethoden en nieuwe manieren van organiseren bieden kansen om de zorg te verbeteren. De NZa heeft daarom de regels rond e-health verruimd. Ook zetten we in op het delen van nieuwe manieren van organiseren tussen partijen.

Willen we de zorg voor de patiënt echt centraal zetten, dan is meer samenwerking noodzakelijk. Nieuwe organisatievormen, zoals netwerken, bieden betere mogelijkheden om integrale zorg voor de patiënt te leveren. Afgelopen jaar heeft de NZa een aantal maatregelen genomen om deze ontwikkeling richting integrale zorg te stimuleren en te faciliteren. En ook de komende jaren zullen we hier sterk op in blijven zetten.

Maar de sector zelf is ook aan zet. We zien dat de juiste zorg op de juiste plek een belangrijk onderdeel van de hoofdlijnenakkoorden is. Voor nadere invulling en concrete actie is onder meer het maken van goede afspraken tussen zorgverzekeraars en zorgaanbieders van essentieel belang. Zo kunnen zij op regionaal niveau invulling geven aan deze gedeelde landelijke ambities. De NZa constateert dat er sectoren zijn met een stijgend aantal ongecontracteerde aanbieders, waarmee dergelijke afspraken niet gemaakt worden. Dit is onwenselijk. Het leidt bovendien tot ondoelmatige zorgverlening, zoals onderzoeken in de ggz en wijkverpleging hebben uitgewezen. Dat is niet nodig en de patiënt verdient beter.

Geld in de zorg moet goed worden besteed. Daar waar geld wordt besteed aan oneigenlijke doelen en het vertrouwen van mensen in de zorg wordt geschaad, treden we op. Fraude is onacceptabel. Ook dit doen we samen met anderen. We werken binnen het Informatieknooppunt Zorgfraude (IKZ) samen met een groot aantal partijen om zorgfraude te voorkomen en aan te pakken. Ook hebben we nadrukkelijk oog voor goed bestuur en het professionaliseren van de bedrijfsvoering, waarbij we investeren in ons vermogen om op basis van data-analyse vroegtijdig te signaleren waar het fout gaat.

Verbetering van de bekostiging kan een belangrijke bijdrage leveren aan betere doelmatigheid. Daar waar de volumeprikkel verdwijnt en een bekostiging kwaliteit en gezondheidswinst op één zet, worden zorgaanbieders beter beloond voor het leveren van doelmatige zorg. De komende jaren werken wij samen met zorgaanbieders, zorgverzekeraars en vertegenwoordigers van patiënten aan nieuwe bekostigingsvormen voor de ggz, de medisch-specialistische zorg en de wijkverpleging. Aan bekostiging die het mogelijk maakt om te belonen voor zorg die waarde toevoegt voor de patiënt.