Een goed contract prikkelt om betere zorg te verlenen. Helaas lukt het nog niet altijd om de inhoud en kwaliteit van zorg een plek te geven in de contracten. Een gemiste kans voor verzekeraars, zorgaanbieders en – met name – voor de patiënt. Terwijl er contractvormen zijn waarbij wél ruimte is voor specifieke inhoudelijke afspraken.

Veel zorgaanbieders willen graag op maat gesneden  afspraken maken met zorgverzekeraars, waarin de inhoud van de zorg en de specifieke situatie van de zorgaanbieder aan bod komen. Dat lukt niet altijd in de contractering met zorgverzekeraars.

In sommige gevallen is dat omdat het simpelweg ondoenlijk is voor zorgverzekeraars om met de vele aanbieders (duizenden in de eerstelijnszorg) in dialoog te gaan. Daarnaast blijkt het voor beide partijen lastig om kwaliteit van zorg te definiëren. En dus wordt het inhoudelijke gesprek niet gevoerd, en blijven goede ideeën onbenut. Zonde.

Hoewel de NZa geen partij is in het contracteerproces, geven we toch graag enkele suggesties voor contractvormen waarbij meer ruimte is voor maatwerk en afspraken over kwaliteit. Zorgverzekeraars kunnen hierover het gesprek aan gaan met (collectieven van) zorgaanbieders.   

Maaike van Gameren
Maaike van Gameren, beleidsmedewerker toezicht transparantie en zorgplicht

"Zorgverzekeraars en zorgaanbieders hebben een gezamenlijk doel: patiënten goede zorg bieden. Dat doel kan een grotere rol spelen in de contractering. Dit kan bijvoorbeeld door meerjaren- of maatwerkafspraken te maken."

Meerjarig contract

Maak direct afspraken voor twee of drie jaar, dat biedt beide partijen zekerheid en scheelt tijd en administratie. En er is meer tijd om investeringen terug te verdienen, wat extra mogelijkheden biedt. Vaak wil een verzekeraar wel dat de bekostiging in de sector stabiel is, en soms is een audit vereist.

Pluscontract

Een ‘standaard’ contract, maar met meerdere niveaus. Voldoet een zorgaanbieder aan de basisvoorwaarden, dan krijgt hij de basisvergoeding. Er is een extra vergoeding als wordt voldaan aan aanvullende voorwaarden, zoals ketenafspraken, een bepaald servicelevel of een informatieve website. Zo wordt kwaliteit beloond.

Modulair contract

Een basiscontract met diverse aanvullende modules waarvoor specifieke eisen en vergoedingen gelden. Een zorgaanbieder kiest aan welke modules hij wil en kan voldoen. Bijvoorbeeld aanvullende zorg, hogere service, zorg in achterstandswijken, samenwerken in de keten, of het proactief oproepen van patiënten voor controle.

Ketencontract

Eén contract met een groep zorgaanbieders rond een specifieke zorgvraag zoals COPD, depressie of ouderenzorg. Als de patiënt goed reageert, profiteren alle partijen. Het stimuleert multidisciplinaire samenwerking, geeft zorgaanbieders meer regie en vrijheid, en verzekeraars levert het minder kosten en rompslomp.

Gedifferentieerd contract

Een contract gebaseerd op het specifieke gebied waar een zorgaanbieder actief is. In de stad, een krimpregio, een achterstandswijk. Alles verschilt: de populatie, de belangen, de zorgvraag. Dit contract dwingt geen landelijk gemiddelde prestaties op, maar doet recht aan de specifieke zorgbehoefte in het verzorgingsgebied.

Preventie belonen door shared-savingscontract

Gezondheidscentrum De Roerdomp uit Nieuwegein sloot samen met gezondheidscentra uit Nijkerk een innovatief contract met Zilveren Kruis. In plaats van betaald worden voor het uitvoeren van handelingen, wilden de centra beloond worden als ze ziekte voorkomen, vertragen, verminderen of verhelpen. Met een speciale aanpak zorgen de centra ervoor dat er minder patiënten doorstromen naar chronische longzorg (Nijkerk) of chronische hart en vaatzorg (Nieuwegein). Dat scheelt werk voor ziekenhuizen, bespaart kosten voor verzekeraars, en vergroot de kwaliteit van leven van de patiënt. Iedereen wint.

Alles over dit contract.

Richtlijnen contracteren

Harde regels zijn er niet voor de zorginkoop. Dat laat veel ruimte om creatieve en innovatieve contracten te bedenken. Dat is prettig. En ook lastig. De NZa faciliteert het proces van contracteren. Bijvoorbeeld door regels op te stellen over transparante zorginkoop, maar ook door rapportages over de manier waarop zorgaanbieders en zorgverzekeraars afspraken kunnen maken om  bijvoorbeeld wachttijden terug te dringen.   

3-jarig contract houdt zorg toegankelijk

Menzis en Ziekenhuis Rivierenland in Tiel maakten verregaande afspraken over zorg in de regio. Het driejarig contract biedt voldoende zekerheid en omvang voor het ziekenhuis om specialistische zorg te garanderen, zoals oncologische behandelingen, heupvervanging of staaroperaties. Zo behoudt Rivierenland haar aantrekkingskracht en poortfunctie in de regio. Tegelijkertijd intensiveert het ziekenhuis haar samenwerking met huisartsen, wijkverpleging en thuiszorg in de regio. Waardoor patiënten niet onnodig worden opgenomen. Zo verlegt het contract de prikkel van volume naar het organiseren van passende zorg. Waardoor de totale zorgkosten dalen. De grote winnaar is de patiënt. Die dichtbij huis terecht kan voor kwalitatieve zorg.

Lees meer op de website van Menzis.